Corrigerende tik: tikkie terug?

Kids

‘Als mijn dochter met iets gooit, moet ik op mijn handen zitten om haar niet een tik op haar vingers te geven.’ Omdat het niet mag én omdat het een averechts effect heeft.

Mijn dochter heeft de neiging om het eten dat ze niet opeet niet gewoon op haar bord te laten liggen, maar het op de grond te gooien. Daarmee schendt ze twee strikte regels: er wordt bij ons thuis niet met dingen gegooid én niet met eten geklooid (en dus ook niet gegooid). Omdat ze dat donders goed weet, maar vakkundige toelichting op die regels duidelijk z’n doel niet bereikt, heb ik haar onlangs voor het eerst een tik op haar vingers (oké, hand) gegeven. Het was een (wanhopige) reflex en ik had er ogenblikkelijk spijt van. De dochter zette het meteen op een luid krijsen (mama had haar nog nooit geslagen, wat gebeurde haar nou?), het deed vast ook pijn (sorry, schatje) en vooral baalde ik van mezelf omdat ik zo ontzettend het verkeerde signaal afgaf (slaan is namelijk nooit oké).

Eerlijk is eerlijk: er was een tijd dat we lichte, corrigerende tikken best ‘normaal’ vonden. Ik kreeg vroeger wel eens een tik op mijn billen. Soms ook op m’n handen of armen, en wellicht is er ook wel eens eentje verdwaald op m’n wang of rug. Dat neem ik mijn ouders geen seconde kwalijk, want ik was af en toe gewoon een tamelijk moeilijk handelbaar kreng(etje). Dan heb ik het niet over Spartaanse methoden met riemen en linialen, maar over een lichte tik met de vlakke hand op een niet al te pijnlijk lichaamsdeel van een kind. Als ultiem signaal om je kind te laten weten dat het nu echt te ver gegaan is en het nu echt klaar moet zijn. Leuk? Allerminst. Effectief? Daarover later meer.

LEES OOK: Auw! Deze kinderen slaan er rustig op los

Het is één van de meer controversiële zaken binnen de wetenschap die ‘opvoedkunde’ heet: mag je je kind wel of niet een (corrigerende) tik geven? In veel landen laten overheden de keuze niet aan ouders, maar bepaalt de regering dat. In Nederland is al sinds april 2007 bij wet vastgelegd dat ouders hun kinderen niet mogen slaan, en in andere Europese landen soms al een kwart eeuw. 

“Onder lichamelijke kindermishandeling vallen alle vormen van lichamelijk geweld tegen het kind, zoals slaan, schoppen, bijten, knijpen, schudden (van een baby) of het kind laten vallen. Ook de corrigerende tik valt hieronder en is in Nederland sinds 2007 bij wet verboden. Wat kinderen ook doen, ze mogen dus nooit geslagen worden omdat slaan iemand zijn waardigheid aantast.”
(Burgerlijk Wetboek, artikel 1:247 lid 2)

Ook al zullen veel ouders het misschien niet hardop zeggen, uit een onderzoek bleek dat 73 procent van de ouders wel eens een ‘pedagogische tik’ uitdeelde

‘Pedagogische tik’


Nederland is in dit opzicht niet bepaald progressief te noemen. In Zweden geldt al sinds 1979 een verbod op lijfelijk geweld tegen kinderen, en veel andere Europese landen volgden al in de jaren ’80 dat voorbeeld. In Nederland was de politiek lange tijd huiverig om zich in de kwestie te mengen – totdat André Rouvoet van de ChristenUnie daar een einde aan maakte. 
Toch lijkt het merendeel van de ouders het oké te vinden. 
Ook al zullen veel ouders het misschien niet hardop zeggen, uit een onderzoek van een aantal jaar geleden bleek dat nog bijna driekwart (73 procent) van de ouders hun kind(eren) wel eens een ‘pedagogische tik’ uitdeelde en al die ouders dat niet per se erg vonden. Lees: ze vonden dat een corrigerende tik toegestaan moest zijn.


Cultuur waarin respect voor kinderen centraal staat

Kinderen moeten worden beschermd tegen alle vormen van geweld, mishandeling en verwaarlozing, zo stelt de wet. Niet alleen lichte tikken, maar ook stokslagen en geselen is strafbaar. Kort gezegd: elke vorm van lijfelijk geweld van ouders jegens kinderen levert straf op. Volgens de overheid is de wet nodig om kinderen beter te kunnen beschermen tegen geweld, en legt het een basis voor een cultuur waarin respect voor kinderen centraal staat. Ook hoopt de regering hiermee een positief effect te hebben op kinderen en hun toekomst: een generatie die zonder geweld opgroeit, groeit op tot een generatie ongeweldadige volwassenen, zo luidt de gedachte.

Averechts effect

En last maar zeker niet least: onderzoek wijst uit dat fysiek geweld niet het gewenste effect heeft op kinderen dat de ‘agressor’ beoogt. Een kind dat vaker een tik krijgt, is eerder geneigd z’n ouder(s) alleen maar meer uit te dagen. Daarnaast vertoont het vaker antisociaal gedrag, agressie en mentale problemen, en heeft het op latere leeftijd vaker last van cognitieve problemen. Au.

Het antwoord: Dit doe je om brutaal gedrag van je kind de kiem te smoren

Meer leuke content? Like ons op Facebook