Hoe kun je je kind helpen (beter) te leren spellen?

Spelen met spellen: 7 tips om spelling ‘spannend’ te maken

Kids

Ik stam van de generatie die op de basisschool elke vrijdagochtend dictee had. Waar ‘taal’ een belangrijk vak was waar je nota bene op kon blijven zitten. Die naar de bibliotheek ging (en boeken steevast te laat terugbracht), bladzijden verslond van Roald Dahl, Thea Beckman en Jan Terlouw, maar ook als ‘familiespel’ het door mijn moeder zelfbedachte ‘woordspelletje’* geweldig vond.

Of het daardoor komt weet ik niet, maar ik kan vrij aardig spellen. Foutloos, meestal. En om eerlijk te zijn vind ik het best opvallend dat dat anno nu voor lang niet iedereen (meer) geldt. Ik zeg het er ten overvloede nog maar eens bij: nee, ik doel niet op mensen met (een vorm van) dyslexie of andere aanwijsbare reden waarom ze moeite hebben met taal.

Sollicitatiebrieven vol spelfouten

Maar dat spelling en taal vandaag de dag niet meer zo ‘prangend’ is als het was in de tijd dat ik (geboortejaar 1980) opgroeide, lijkt een vaststaand feit. Het gaat te kort door de bocht om daar klakkeloos msn, sms en whatsapp de schuld van te geven. Stagiaires (nota bene die communicatie of journalistiek studeren!) sturen motivatiebrieven en stageplannen die niet gespeend zijn van spel- en taalfouten, waar kennelijk de stagebegeleider a) overheen gelezen heeft (zorgwekkend) of b) geen probleem van gemaakt heeft (minstens zo zorgwekkend).

In plaats van (alleen maar) te zeuren, kom ik graag met ongevraagde, constructieve adviezen. En daarom ben ik blij met onderzoeken en boeken die daarbij helpen, zoals deze van de Amerikaan Richard Gentry die op het onderwerp promoveerde.

Cruciaal voor succes later

Volgens de hoogleraar is leren spellen en goed beheersen van een taal cruciaal voor het succes van kinderen. Te beginnen met de foutloze motivatie- of sollicitatiebrieven en CV’s die iemand later in zijn leven gaat versturen.

Spelling is een vaardigheid, net als wiskunde of gitaar spelen, die je kunt leren. Natuurlijk gaat dit sommige kinderen makkelijker af dan anderen, maar met deze tips zou je elk kind een duw in de goede richting kunnen geven, aldus professor Gentry. Ziehier zijn tips…

1

Maak spellen en spelling ‘spannend’

Als je kind spellen saai vindt, dan is het aan te raden om de documentaire Spellbound (2002) te kijken, of de film Akeelah and the Bee (2006). In Nederland zijn spellingswedstrijden lang niet zo groot(s) als in Amerika, dus die Amerikaanse ‘hysterie’ is misschien wat ver van ons bed, maar je kind gaat na het zien van zo’n film spelling wel degelijk spannender vinden. Om dat (extra) te stimuleren, zou je thuis ook mini-spellingswedstrijden kunnen organiseren, luidt de tip van professor Gentry.

2

Schrijf het woord echt op (danwel in de lucht)

Bij zo’n spellingswedstrijd of wanneer je je kind ‘terloops’ vraagt hoe je een woord spelt, vraag hem of haar dan het woord op te schrijven, eventueel in de lucht. Het gegeven dat een kind een woord opschrijft (echt de beweging met de vinger maken, dus ook in het luchtledige), helpt hem de spelling ervan te onthouden.

3

Vergeet het spelelement niet

Zie ook #1: zodra iets een spel wordt, wordt het automatisch leuker. Ik noemde al de woordenspelletjes die wij thuis speelden, maar er zijn talloze variaties op ‘spelen met spellen’ denkbaar. Woorden op kaartjes schrijven en die dan doorknippen, zodat er gepuzzeld moet worden. Of dat er – daarna – met die verschillende kaartjes zinnen gemaakt moeten worden, bijvoorbeeld. Sla Google er eens op na, je zal versteld staan.

4

Hoe ouderwets: pak het woordenboek erbij

Als een kind moeite heeft met een woord – of meerdere – probeer dan samen echt de spelling ervan te doorgronden, bijvoorbeeld door het samen op te zoeken in het woordenboek (vooruit, mag ook een online woordenboek zijn). Bottom line: niet alleen maar zeggen hoe het wél gespeld moet worden, maar het ook echt ‘uitzoeken’.

5

Iets minder ouderwets: pak de spelling-app(s) erbij

Zoals deze voorbeelden van Thuisonderwijs.nl

6

Kruiswoordpuzzels en woordzoekers zijn leuk!

Ter variatie van de boeken die in bed gelezen worden, is een woordzoeker of kruiswoordpuzzel ook enorm leuk om te doen voor het slapengaan, vinden veel kinderen. Maar dan moeten ze wel eerst van het bestaan ervan weten.

7

Boeken lezen

Goed voorbeeld doet goed volgen: uiteindelijk is één van de beste manieren om goed te leren spellen, heel veel vormen van spelling (lees: woorden) voorbij te zien komen. En dan worden niet appjes van vrienden of posts op Facebook bedoeld, maar boeken waarin de woorden 100% goed gespeld zijn, en ook nog eens leuk zijn om te lezen. Waarschijnlijk worden kinderen inmiddels niet meer zo wild van Roald Dahl en Thea Beckman, maar zorg dat ze kennismaken met hun favoriete schrijvers. Naar bed? Telefoon blijft beneden, boek mee naar boven!

Bron: Loreta

* Voor de geïnteresseerden, mijn moeders woordspelletje ging zo: zij prikte een willekeurige letter uit de krant, en met die letter moesten mijn broer, zus en ik binnen twee minuten zoveel mogelijk woorden bedenken. Wie de meeste unieke woorden had, won. Kinderlijk eenvoudig, meesterlijk educatief en we waren er vaak uren zoet mee.

Interessant vraagstuk: kan modern onderwijs (niet) zonder smartphone?

Meer leuke content? Like ons op Facebook