Wat is de ideale leeftijd om te beginnen met zwemles?

Kids

Het zwemonderwijs is de laatste jaren veel vriendelijker geworden. Veel volwassenen denken nog met angst terug aan schreeuwende badmeesters die op klompen langs de kant stonden en je met een ijzeren haak uit het water visten als je dreigde kopje onder te gaan. Op bezoek in het plaatselijke Sportfondsenbad in Amsterdam zie ik nu zelfs dat de zweminstructeurs meezwemmen met de kinderen.

Op donderdagmiddag staat Moniek in het benedenbad, het kleine zwembad voor de beginners. Ze doet voor hoe je met ‘mooie lange armen’ zwemt. De kinderen kijken toe, een bibberende kleuter van vijf, een knokige, Turkse jongen van vijftien, een Surinaamse tweeling van een jaar of acht. ‘Oké, mannen, roept Moniek. ‘Wapperen met die benen!’

Motoriek en aandacht

Naast haar staat Peter in het water. Hij geeft les aan een groepje meisjes van zes die een paar maanden geleden met zwemmen zijn begonnen en nu al met gemak onder water naar de overkant zwemmen. Dat de meisjes zo goed zwemmen verbaast hem niet. ‘Als ze zes zijn, halen ze hun diploma het snelst. Vaak hebben ze een half jaar later al hun A en B. De motoriek is veel sterker dan bij een vijfjarige. Als je een kind van vier en zes naast elkaar zet, zie je het verschil. Niet alleen in motoriek, maar ook in aandacht. Bij vier jaar duurt het allemaal veel langer, maar ja, mensen willen het. Amsterdam is ook geen stad als andere steden. Iedereen heeft hier water op 500 meter van z’n deur vandaan.’

Spoedcursus zwemmen

Voor mensen die niet meer dan twee jaar elke week naar het zwembad willen fietsen, bestaan er spoedcursussen. In een week kan een kind vaak al één zwemniveau hoger komen. Veel particuliere zwemscholen bieden ze in de schoolvakanties aan voor hun eigen leerlingen. Zwembad De Lunet in Naarden heeft spoedcursussen aan voor iedereen die dat wil – en kan – betalen. Er is keuze uit een weekendcursus van zeven weekenden achter elkaar, een cursus van twee maanden of een zomercursus van twee weken.

LEES OOK: Het leed dat zwemles heet

Volgens de woordvoerder van de Nationale Raad Zwemdiploma’s bestaan er tegenwoordig zulke lange wachtlijsten dat ouders alleen al om die reden hun toevlucht zoeken tot een snelcursus. ‘In principe hebben wij geen uitgesproken mening of je het moet doen of niet doen. Sommige van die cursussen zijn echt uitstekend, met goede instructeurs en goede randvoorwaarden. En als dat klopt, dan zeggen wij uitstekend. Als het kind er maar plezier in heeft, dat is het belangrijkste.

Zwemmen en spelen voor de afwisseling

Maar er zit grote variatie in de kwaliteit. Die lessen vallen vaak in de schoolvakanties en je hebt ouders die hun kind voor de deur afzetten en drie uur later weer komen afhalen. Ze willen hun kind snel een diploma laten halen en vinden het minder belangrijk hoe dat gebeurt. Dan zijn ouders verkeerd bezig. Maar zolang zwemmen en spelen worden afgewisseld en kinderen niet meer buiten het bad staan dan in het water, dan kan het een hele leuke invulling van de zwemles zijn. Hoe meer contact met het water, hoe beter. Maar je moet er als ouder wel je beurs voor opentrekken, want goedkoop zijn ze niet.’

Commercieel

Veel zwembaden propageren dat ze kinderen al vanaf vier jaar kunnen opleiden voor het nieuwe A,B,C, dat in 1998 is ingevoerd. Een badmeester vertelt: ‘Misschien dat die kinderen het A-diploma nog wel halen, maar er komt een punt dat ze niet rijp zijn. Vooral op B- en C-niveau. Daar zijn ze dan veel te lang mee bezig. Natuurlijk is het heel commercieel om te leren zwemmen vanaf vier jaar, maar noem het geen zwemles. Noem het spartel-les. De gedachte die nu bij ouders gewekt wordt is niet goed. Binnen mijn zwemschool probeer ik die cultuur te veranderen, maar dat is niet makkelijk, want ouders bieden op het schoolplein tegen elkaar op: ‘Heeft jouw kind nog geen A?’ Ik zit hier in wijk met veel ouders van Surinaamse en Antilliaanse afkomst. Als die kinderen op zwemles gaan, zit er veel minder dwang achter’, zegt hij.

Kotsend langs de kant

‘Ik had hier laatst een Surinaams meisje van negen. Die zag het water, dook erin, moest nog even de techniek leren en binnen een half jaar had ze haar A, B en C. Mijn generatie ging met zes jaar op zwemles. Als je een jaar of tien was ging je met de bus naar schoolzwemmen, dan haalde je het B-diploma. Dat deed je er fluitend tussendoor. Toch denk ik dat weinigen van ons leuke zwemles hebben gehad. Dat is gelukkig verbeterd. ‘Leren zwemmen is een rijpingsproces. Je gaat toch ook niet met je kind naar een spoedcursus leren lopen en je verlangt toch ook niet van een kind dat het de basisschool met spoed doorloopt? Al dat spoedgedoe is eigenbelang van de ouders. Ik griezel daarvan. Kinderen staan soms kotsend langs de kant, omdat vader of moeder geen tijd hebben. Waar is het plezier van zwemmen? Dat behoort helemaal bovenaan te staan. Als kinderen zich veilig en vertrouwd voelen, in een omgeving waar respect en liefde voor het kind de boventoon vieren, komt het resultaat vanzelf.’

Pfff, even een dagje moeder zijn. Het lijkt me heerijk!

Meer leuke content? Like ons op Facebook