Nieuw onderzoek: mindfulness heeft misschien toch niet écht effect op het gedrag van je kind

Kids

Mindfulness: de één zweert erbij en de ander vindt het maar een beetje zweverig. Eerder schreven we over de positieve effecten van mindfulness voor kinderen, maar nieuw onderzoek wijst uit dat de oefeningen het gedrag van je kind niet of nauwelijks zullen beïnvloeden.

Uit het onderzoek kwam vooral naar voren dat de effecten op pro-sociaal gedrag een stuk minder veelbelovend zijn dan sommige mensen denken. Maar daar is niet iedereen het mee eens.

Mindfulness voor kinderen

Mindfulness zou volgens voorstanders een groot effect hebben op het kinderbrein, en dan vooral op de delen van de hersenen die actief worden bij stress, emoties, agressie en executieve functies (processen die nodig zijn om activiteiten te plannen en te sturen). Kinderen die aan mindfulness doen, zouden anders omgaan met stressvolle situaties én zich beter inleven in anderen. Verder maken ze andere keuzes in conflictsituaties, omdat ze rustiger blijven. Niets van waar, zeggen onderzoekers van Scientific Reports. De onderzoekers hebben niets tegen mindfulness, maar onderzochten dat de oefeningen het gedrag van kinderen niet zodanig beïnvloeden.

Pro-sociaal

Het Scientific Reports-team zette vooral hun vraagtekens bij de effecten van mindfulness op pro-sociaal gedrag. Onder pro-sociaal gedrag verstaan we elke handeling die gericht is op het welzijn of welbevinden van een ander. Kortom: lief zijn voor je medemens. Voor het nieuwe onderzoek bestudeerde het team 22 willekeurige onderzoeken die onder andere mededogen, empathie, agressie, en verbondenheid maten onder gezonde kinderen vóór en na het beoefenen van mindfulness op langere termijn. Voor de onderzoeken werden meditatie-oefeningen gedaan waarbij de kinderen zich op één of meer elementen focusten; bijvoorbeeld op hun lichaam, ademhaling, bewustzijn of een bepaalde emotionele staat waarin ze zich verkeerden.

LEES OOK: Adem in, adem uit: zo pas je mindfulness voor je kinderen toe

Resultaten

De onderzoekers waren geschokt door de slechte methodologie achter de 22 onderzoeken, die vaak werden geschreven door mindfulness-leraren zelf of werden afgenomen onder een verkeerde controlegroep. De resultaten waren kwalitatief ook teleurstellend: meditatie had vrijwel geen effect op agressie, verbondenheid of vooroordelen. Het merendeel van de onderzoeken die het onderzoeksteam beoordeelde, bevatte vage en onduidelijke motiveringen voor de invloed van mindfulness op pro-sociaal gedrag.

Positief

De onduidelijkheid betekent volgens de onderzoekers niet dat mindfulness waardeloos is of dat je het je kinderen niet moet aanleren. Het betekent alleen dat de oefeningen pro-sociaal of ethisch gedrag niet kunnen garanderen; meditatie maakt van kinderen dus niet per se betere mensen.

Toch zijn er mensen die zweren bij de oefeningen en beweren dat kinderen door middel van mindfulness anderen beter leren begrijpen. Marca Hanegraaf van Kids & Mindfulness is groot voorstander van de methode voor kinderen en jongeren en geeft zelf trainingen: ‘Mindfulness kan kinderen helpen minder over zichzelf en anderen te oordelen en ervoor zorgen dat ze meer rekening houden met een ander’, vertelt zij. ‘Je wordt je namelijk meer bewust van jezelf en leert dingen te zien op een andere manier.’

Mindfulness is volgens Marca verder niet alleen mediteren, maar vooral het meer leren over je eigen gevoelens. ‘Alles mag er zijn: angst, boosheid, blijdschap. Kinderen leren naar hun eigen emoties te kijken zonder oordeel. En als je je eigen gevoelens leert accepteren, leer je meer respect te hebben voor die van anderen. Op deze manier kan mindfulness het gedrag van een kind dus wel degelijk beïnvloeden. ‘

Fatherly