Steeds meer ruimte voor nieuwe scholen geïnspireerd op het Finse schoolsysteem

Kids

Er lijkt tegenwoordig steeds meer behoefte aan nieuwe soorten onderwijs. Zo zijn er in Amsterdam diverse nieuwe scholen gestart (en staan enkele nog in de startblokken). Hier een overzicht van negen nieuwe scholen, vaak geïnspireerd op het Finse schoolsysteem.

Staatssecretaris Sander Dekker (VVD) van Onderwijs gaf begin dit jaar al aan dat er meer ruimte moet komen voor nieuwe scholen. Hij schrapt het starten van nieuwe scholen op basis van een geloofs- of levensovertuiging. Dekker wil dat scholen die een pedagogisch-didactisch vernieuwend concept aanbieden in de toekomst makkelijker een school kunnen starten.

Onconventioneel
Dankzij deze hervorming komen er veel nieuwe initiatieven bij. Zo krijgt Amsterdam er diverse nieuwe, onconventionele scholen bij (of zijn die onlangs gestart). De nieuwe onderwijsinitiatieven bereiden leerlingen voor op de snel veranderende samenleving; projectmatig werken en persoonlijke vorming spelen daarin een grote rol.

De beste school voor je kind

Finse schoolsysteem
Veel van de onderwijsideeën van deze nieuwe scholen zijn afgekeken bij ‘het slimste jongetje van de klas’: het Finse schoolsysteem. Zo hoeven Finse leerlingen niet al op 12-jarige leeftijd te kiezen voor het voortgezet onderwijs. Ook wordt er in Finland veel tijd besteed aan basisvakken als taal en rekenen, maar gaat dit niet ten koste van vakken als handvaardigheid, kunst, muziek en sport. Verder stemt de leraar de opdrachten af op de individuele mogelijkheden van de kinderen. Allemaal aspecten die ook hier dus steeds vaker worden overgenomen.

Een aantal nieuwe schoolvormen op een rijtje

1. School of Understanding

Deze basisschool is voor het eerst geopend in 2015 in Amstelveen en sinds dit schooljaar is er ook een vestiging in Amsterdam. Op de School of Understanding (SoU) staat de levenshouding van het kind centraal. Je leert hier om zelfbewust in het leven te staan. Op de SoU ontdekken kinderen de kracht van optimistisch zijn. Hoe dat ze helpt met uitdagingen en tegenslag om te gaan en door te zetten. SoU geeft tweetalig onderwijs, 75 procent van de lessen is het Nederlands, de rest in het Engels. Die tweetalige opvoeding waar je nooit aan begonnen bent, word je dus als het ware in de schoot geworpen.

2. Klein Amsterdam

Deze basisschool start met ingang van het schooljaar 2017-2018. Klein Amsterdam focust op de zogenaamde tussenruimte, waarin school, thuis en de stad samenkomen. De betrokkenheid van de omgeving en ouders is groot. Op Klein Amsterdam staan kunst, cultuur en Bildung centraal. Klein Amsterdammers die de school na groep 8 verlaten, kennen Amsterdam volgens de school als hun broekzak. Klein Amsterdam staat voor onderwijs waar kinderen een betrokken, ondernemende en nieuwsgierige houding aannemen en waarbinnen samenwerken, problemen oplossen, creativiteit, kritisch denken en communiceren belangrijk zijn. Dat klinkt haast als een utopie.

Lees ook: Thuisonderwijs krijgt zoveel weerstand (waarom eigenlijk?)

3. Laterna Magica

Laterna Magica bestaat al een aantal jaar, maar mag niet ontbreken in dit rijtje. Deze school is een van de eerste échte integrale kindcentra in Nederland. Klassen zijn hier geen klassen, maar units. De juf is geen juf, maar de coach van een stamgroep. De pedagogisch medewerker is een werkbegeleider. Laterna Magica is er nu voor leerlingen van 0 tot en met 13 jaar, maar ze willen de school uitbreiden tot 18 jaar. De school is 52 weken per jaar open van 7.30 tot 18.30 uur. De knip tussen de verschillende soorten opvang is hier dus verdwenen: er is geen apart kinderdagverblijf en ook geen aparte naschoolse opvang. Klinkt wat mij betreft als muziek in de oren! Of mag ik dat niet zeggen?

4. De Alan Turingschool

De ouders en onderwijsmensen achter de Alan Turingschool vinden dat het onderwijs beter kan en moet. Het huidige onderwijs sluit volgens hen onvoldoende aan op de technologische en maatschappelijke ontwikkelingen. Deze school wil leerlingen opleiden voor het wereldburgerschap in een geglobaliseerde, digitale wereld. Er wordt les gegeven aan kinderen van 4 tot en met 18 jaar, op hun eigen tempo. Voor het vak Engels is de ambitie om uitstromende leerlingen voor te bereiden op het Cambridge First Certificate of English. De school is 50 weken per jaar open van 8.00 tot 22.00 uur en biedt veel voor- en naschoolse activiteiten, die aansluiten bij het thematische aanbod.

Lees ook: Je gelooft nooit hoe vaak Steve Jobs zijn kinderen op de iPad liet spelen

5. KIEM

Deze nieuwe VMBO-school is helemaal afgestemd op het ontwikkelingstempo, de interesses, de talenten en de beweeglijkheid van (vooral) jongens. Volgens KIEM halen veel jongeren op school niet het maximale uit zichzelf omdat ze zich niet thuis voelen in het huidige systeem van stilzitten en luisteren. Binnen gestructureerde kaders laten ze bij KIEM de leerlingen vrij om te experimenteren en hun eigen fouten te maken. De leraar wordt ingezet als activerende motor om te prikkelen en nieuwsgierigheid op te wekken. Onder meer door de lessen anders te geven, maar ook door anders met elkaar om te gaan. Nadeel hiervan lijkt me dat je zoon met alleen maar jongens in de klas zit, maar waarschijnlijk weegt dat niet op tegen de vele voordelen (want ja: jongens zijn nu eenmaal anders).

6. De Amsterdamse Mavo

De Amsterdamse Mavo is de eerste humanistische school van Nederland. Zij bieden alleen VMBO-T aan en zijn daarom een categorale Mavo. Iedere leerling moet zich hier gezien en gewaardeerd voelen, aldus de website. Humanistisch onderwijs houdt onder meer in dat leerlingen betrokken raken bij de wereld om hen heen, dat zij zich een gewaardeerd onderdeel voelen van de maatschappij en dat zij daar een bijdrage aan gaan leveren. Participatie staat centraal. Kijk, daar krijg je nog eens betrokken kinderen van.

Leerlingen van basisonderwijs en voortgezet onderwijs volgen samen een onderwijsprogramma waarin beweging centraal staat

7. De Vinse School

De Vinse School is een middelbare school die in augustus 2015 van start is gegaan met kinderen die van school gingen wisselen. Dit schooljaar zijn er ook reguliere instromers bijgekomen (8e groepers). De Vinse School wil creatieve en kunstzinnige leerlingen een leeromgeving bieden waarin ze zich maximaal kunnen ontplooien. De school baseert zich op succesvolle pedagogiek en didactiek, zoals het ‘Finse model’. De school denkt dat het zelfstandig keuzes maken van leerlingen het leren positief beïnvloedt. Het moment en het niveau (vwo, havo, vmbo-t) waarop een vak wordt afgesloten kan voor elke leerling anders zijn. Ideaal voor je creatieve en kunstzinnige kind dus.

8. Spring High

Spring High verzorgt onderwijs in een nieuw concept. Leerlingen van basisonderwijs (vanaf groep 6/7) en voortgezet onderwijs (onderbouw) volgen samen in een gebouw een onderwijsprogramma waarin beweging in welke vorm dan ook centraal staat. Spring High wil de ‘harde knip’ vermijden tussen basisschool en middelbare school. Juist omdat van veel twaalfjarigen nog helemaal niet duidelijk is hoe ze het gaan doen in het voortgezet onderwijs. Het onderwijs is bij Spring High verdeeld in blokken van zes weken waar de leerlingen werken en leren via thema’s. Aan het eind van elk blok komt er een afsluiting waarbij leerlingen hun onderzoek/project presenteren en hun portfolio verdedigen. Kijk, dat laatste (leren verdedigen en presenteren) is nu iets wat vaak ontbreekt in het huidige onderwijs als je het mij vraagt.

9. Cartesius 2

Dit is een nieuwe, innovatieve en ambitieuze school voor Vwo(plus)- en Havo-onderwijs die dit schooljaar van start is gegaan. Brede academische vorming staat centraal, waarbij de focus qua programma ligt op ‘liberal arts and sciences’ en onderzoek. Leerlingen zullen ook vaak buiten school te vinden zijn. Bij dit onderwijsconcept is maatwerk erg belangrijk. Ook zijn er allerlei mogelijkheden voor versnelling en verdieping. Uitgangspunt is een academische en onderzoeksmatige onderwijsaanpak. Als je kind hierna geen hoogleraar wordt…

Dit zijn wat voorbeelden van scholen die in Amsterdam zijn begonnen of er aan komen. Grote kans dat er straks ook dit soort initiatieven in andere steden in Nederland van de grond komen.

Goed idee? Of moet je nu al niet denken aan de keuzes waar je dan voor komt te staan? Dan hebben we hier de oplossing: zo word je een kei in kiezen.

Meer leuke content? Like ons op Facebook