‘Ik ben nergens goed in’: zo ga je om met pessimisme bij kinderen

Kids

Ooit hebben we allemaal moeten leren fietsen. We weten dus ook allemaal dat het niet in één keer lukt. Je valt een keer, je staat weer op, en je gaat weer verder. Althans, dat is zoals het bij de meeste kinderen gaat. Maar wat nou als je kind van nature minder optimistisch is en zich meteen uit het veld laat slaan door zo’n valpartij?

Een pessimistische stijl

Elk kind reageert natuurlijk anders op een situatie, maar een beetje meer positive thinking kan geen kwaad. Onderzoeker Martin Seligman identificeerde een pessimistische stijl die een risicofactor kan vormen bij het ontwikkelen van een depressie bij kinderen.

Deze pessimistische stijl houdt in dat kinderen het idee hebben dat een negatieve gebeurtenis te maken heeft met hun persoonlijkheid, en permanent is. Dat klinkt ongeveer zo: ‘Ik ben slecht in alles dat ik doe, en ik zal dat ook altijd zijn’. Of ‘Ik ga toch geen vrienden maken op vakantie, want niemand gaat me leuk vinden.’

In discussie gaan of een uitbrander geven werkt niet

Wat ze roepen is natuurlijk helemaal niet de realiteit, maar het is wel wat er in dat koppie omgaat. Wijst je kind regelmatig op zijn of haar persoonlijke gebreken als het ergens door teleurgesteld is? Als ouder kun je helpen om de pessimistische denkstijl van je kind te veranderen.

Hoe pak je het aan?

Volgens Eileen Kennedy-Moore – klinisch psycholoog en auteur van het boek ‘Smart Parenting for Smart Kids: Nurturing Your Child’s True Potential’ – werkt een zachte aanpak het beste. In discussie gaan of een uitbrander geven werkt niet, omdat je kind gewoon koppig zal aandringen op het pessimistische perspectief. Op haar blog geeft ze een paar praktische tips.

LEES OOK: 7 x gouden regels waarmee je je kind van ‘verlatingsangst’ afhelpt

Reageer met empathie

Is je kind ontmoedigt door een gebeurtenis, of teleurgesteld? Start dan met het erkennen van deze gevoelens. Wat je bijvoorbeeld zou kunnen zeggen, zo stelt Eileen, is iets als ‘je voelt je gefrustreerd omdat je het moeilijk vindt om dit te leren’ of ‘je bent teleurgesteld omdat je niet de kleur kreeg die je eigenlijk wilde’. Door met empathie te reageren laat je aan je kind zien dat je het begrijpt, en dat het helemaal niet gek is dat ze zo reageren.

Jouw kijk op de wereld heeft veel invloed op je kind

Neem even een rustpauze

Probeert je kind iets nieuws te leren, en wil het maar niet lukken? Neem even een korte break. Het nemen van een pauze kan je kind helpen om uit de negatieve gedachtespiraal te komen. Geef een dikke knuffel, drink samen een glas water of doe een kort spelletje. Tijdelijk wegstappen van een probleem kan je kind ook helpen realiseren dat niet alles verschrikkelijk is.

Pak de klaaggewoonte aan

Sommige kinderen klagen omdat er écht een keer iets mis gaat, maar er zijn ook kinderen die gewoon nogal houden van klagen. Het is een gewoonte geworden. Zelfs als er goede dingen gebeuren, zegt Eileen, kunnen ze razendsnel wijzen op de dingen die niét goed gingen. Dus kan je kind heerlijk klagen en mag het wel een tikkie minder? Denk er dan eens aan om een klaagregel in te stellen. Spreek bijvoorbeeld af dat iedere keer wanneer iemand in huis klaagt, diegene twee positieve dingen moet zeggen. Wat was er bijvoorbeeld leuk aan deze dag?

LEES OOK: 9 uitdagingen die iedere jongensmoeder tegekomt

Help je kind focussen op een goede afloop

Pessimistische kinderen denken als volgt: het is nu slecht, dus het zal altijd slecht blijven. Is natuurlijk niet zo, maar op het moment zelf is dat niet altijd makkelijk te geloven. Help je kind daarom herinneren aan momenten waarop dingen beter bleken dan verwacht.

Je zou iets kunnen zeggen als ‘ik herinner me nog dat je moeite had met het schrijven van je naam, en kijk nou; nu kun je al een hele brief schrijven’. Of ‘jammer hè, dat je vorige weekend niet kon afspreken omdat we naar opa en oma gingen. Maar je had daar ook een fantastische tijd in de tuin’. Het helpen herinneren aan een goede afloop in het verleden kan je kind hoop geven.

Think positive

En een laatste tip (niet op haar website genoemd maar daardoor niet minder effectief): geef het goede voorbeeld. Kinderen zijn enorm goed in het kopiëren van gedrag. Jouw kijk op de wereld, en of je dus positief of negatief denkt, heeft onbewust veel invloed op je kind.

Zo ga je om met een verdrietig kind

Meer leuke content? Like ons op Facebook

PBS Parents